غیر صورت نسبت مذکوره است آنرا تصور خوانند ─ پس علم که عبارت از ادراک است─ منحصر شد در تصور و تصدیق

فصل [در وجوه نسبت]

بعد از این معلوم می شود که─ نسبت چیزی به چیزی خواه بایجاب و خواه به سلب─ بر سه وجه باشد─ یکی حملی چنانکه معلوم شد در مثال مذکور─ دوم اتصالی چنانکه گوئی─ اگر آفتاب بر آمده باشد روز موجود باشد─ یا گوئی نیست چنین که─ اگر آفتاب بر آمده باشد شب موجود باشد─ سیم انفصالی چنانکه گوئی─ این عدد یا زوج است یا فرد─ یا گوئی نیست چنین که─ این شخص یا انسان باشد یا حیوان─ پس ادراک نسبت حملی و اتصالی و انفصالی─ بایجاب و سلب تصدیق باشد─ و او را حکم نیز خوانند─ و ادراک ماورای اینها تصور باشد

فصل [احتیاج تصدیق به سه تصور]

چون تصدیق ادراک نسبت چیزی بچیزی است─ بایجاب یا بسلب─ ناچار باشد او را از سه تصور─