دعاهای سجده شکر
اما دعاهای این سجده بسیار
است و آسانترین آن ها این چند مورد است. اول: به سند معتبر از حضرت رضا (عَلَيهِ السَّلَامُ) روایت شده: اگر میخواهی صد مرتبه شُکراً شُکراً بگو و اگر می خواهی صد مرتبه عفوا عفوا. در «عیون اخبار الرضا» از رجاء بن ابی الضّحاک روایت کرده که حضرت رضا (عَلَيهِ السَّلَامُ) در راه خراسان، هرگاه از تعقیب نماز ظهر فارغ میشدند صد مرتبه در سجده میگفتند شکرا للّه و چون از تعقیب نماز عصر فارغ میشدند، صد مرتبه می گفتند حَمداً للّه دوم: شیخ کلینی به سند معتبر از حضرت صادق (عَلَيهِ السَّلَامُ) روایت کرده: نزدیکترین احوال بنده به خدای تعالی هنگامی است که در سجده باشد و خدای خود را بخواند. چون به سجده روی بگو:
يَا رَبَّ الْأَرْبابِ، وَ يَا مَلِكَ الْمُلُوكِ، وَ يَا سَيِّدَ السَّاداتِ، وَ يَا جَبَّارَ الْجَبابِرَةِ، وَ يَا إِلٰهَ الْآلِهَةِ، صَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ،
ای پروردگار پرورندگان، و ای پادشاه پادشاهان، و ای سرور سروران، و ای جبّار جبّاران، و ای معبود معبودان، درود فرست بر محمّد و خاندان محمّد
سپس حاجت خود را بخواه. آنگاه بگو:
فَاِنّى عَبْدُكَ، ناصِيَتى فى قَبْضَتِ ك
من بنده توام، اختیارم در دست قَدرت توست.
بعد هر دعایی را که خواهی بکن، که خدا بخشنده است، و برآوردن هیچ حاجتی برای او دشوار نیست. سوم: کلینی به سند موثّق از
حضرت صادق (عَلَيهِ السَّلَامُ) روایت کرده: پدرم را شبی در مسجد به حال سجده دیدم، شنیدم می گریست و این دعا را می خواند:
سُبْحانَكَ اَللّٰهُمَّ أَنْتَ رَبِّي، حَقّاً حَقّاً، سَجَدْتُ لَكَ يَا رَبِّ تَعَبُّداً وَرِقّاً. اَللّٰهُمَّ إِنَّ عَمَلِي ضَعِيفٌ فَضاعِفْهُ لِي. اَللّٰهُمَّ قِنِي عَذابَكَ يَوْمَ تَبْعَثُ عِبادَكَ، وَ تُبْ عَلَيَّ إِنَّكَ أَنْتَ التَّوَّابُ الرَّحِيمُ.
منزّهی تو، خدایا تو پروردگار منی، به راستی از روی بندگی و بردگی برای تو سجده کردم، ای پروردگارم خدایا، به درستی که عمل من کم است بر آن بیفزای، خدایا مرا از عذابت نگاه دار، روزی که بندگانت را برانگیزی و توبه ام را بپذیر زیرا تو پذیرنده توبه و مهربانی.
چهارم: کلینی به سند معتبر روایت کرده: حضرت موسی بن جعفر (عَلَيهِ السَّلَامُ) این دعا را در سجده می خواند:
أَعُوذُ بِكَ مِنْ نَارٍ حَرُّها لَايُطْفَىٰ، وَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ نارٍ جَدِيدُها لَايُبْلىٰ، وَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ نارٍ عَطْشانُها لَايُرْوىٰ، وَ أَعُوذُ بِكَ مِنْ نارٍ مَسْلُوبُها لَا يُكْسَىٰ.
به تو پناه می آورم از آتشی که گرمایش فرو نمی نشیند، و به تو پناه می آورم از آتشی که تازه اش کهنه نمی گردد، و به تو پناه می آورم از آتشی که تشنه اش سیراب نشود، و به تو پناه می آورم از آتشی که برهنه اش پوشیده نگردد.
پنجم: کلینی به سند معتبر روایت کرده: مردی به حضرت صادق (عَلَيهِ السَّلَامُ) شکایت کرد: امّ ولدی [اُمِّ ولد به کنیزانی گفته
می شود که از مالکان خود دارای فرزندی شوند] دارم که علیل است، فرمود: پس از هر نماز واجب در سجده شکر بگوید: يا رَئُوفُ یَا رَحِيمُ، یَارَبِّ یَا سَیِّدِی آنگاه حاجت خود را بطلبد. ششم: در بسیاری از روایات معتبر نقل شده: امام صادق و امام کاظم (عَلَيهِمَا السَّلَامُ) در سجده شکر بسیار می گفتند: أَسْأَلُكَ اَلرَّاحَةَ عِنْدَ اَلْمَوْتِ وَ اَلْعَفْوَ عِنْدَ اَلْحِسَابِ. هفتم: به سند صحیح از حضرت صادق (عَلَيهِ السَّلَامُ) روایت شده: در سجده می گفتند: سَجَدَ وَجْهِیَ اللَّئِیمُ لِوَجْهِ رَبِّیَ الْکَرِیمِ. هشتم: در بعضی از کتب معتبر از امیر مؤمنان علی السّلام روایت شده: بهترین سخنان نزد حق تعالی، آن است که بنده در سجده سه مرتبه بگوید: إِنِّی ظَلَمْتُ نَفْسِی فَاغْفِرْ لِی. نهم: در «جعفریات» به سند صحیح از حضرت امام صادق (عَلَيهِ السَّلَامُ) روایت کرده: حضرت رسول (صَلَّى اللّه عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَسَلَّمَ) وقتی سر به سجده می گذاشت این دعا را می خواند: اللّهمَّ مَغْفِرَتُكَ
أَوْسَعُ مِنْ ذُنُوبِي، وَ رَحْمَتُكَ أَرْجَىٰ عِنْدِي مِنْ عَمَلِي، فَاغْفِرْ لِي ذُنُوبِي يَا حَيّاً لَايَمُوتُ.
خدایا آمرزشت از گناهان من گسترده تر، و مهرت بر من از عملم امیدبخش تر است، گناهان مرا بیامرز، ای زنده ای که هرگز نمی میرد.
دهم: قطب راوندی از حضرت صادق (عَلَيهِ السَّلَامُ) روایت کرده: هرگاه بر تو شدّت و غمی عارض شود، و به نهایت سختی برسد، بر زمین سجده کن و بگو:
يَا مُذِلَّ كُلِّ جَبَّارٍ، يَا مُعِزَّ كُلِّ ذَلِيلٍ، قَدْ وَ حَقِّكَ بَلَغَ مَجْهُودِي، فَصَلِّ عَلَىٰ مُحَمَّدٍ وَ آلِ مُحَمَّدٍ، وَ فَرِّجْ عَنِّي.
ای خوار کننده هر سرکش ای عزّت بخش هر خوار، به حقّت سوگند، تابم به سرآمد، پس بر محمّد و خاندان محمّد درود فرست، و مشکل مرا بگشای
در کتاب «عُدة الداعی» از آن حضرت روایت کرده: هرگاه به مردی حادثه ای یا پیش آمد سختی، یا اندوه شدیدی، یا غمی سنگین برسد، زانوها و دستهای خود را تا مرفق برهنه کند، و به زمین بچسباند و سینه خود، نیز به زمین برساند و حاجت خود را بطلبد. یازدهم: ابن بابویه به سند معتبر از حضرت صادق (عَلَيهِ السَّلَامُ) روایت کرده: هرگاه بنده در سجده سه مرتبه بگوید: یا اللّه یا رَباهُ یا سَیِّداهُ خدای کریم در جواب او گوید: لَبیّکَ بنده من، حاجت خود را بخواه. در «مکارم الاخلاق» روایت کرده: هرکه در سجده بگوید: یا رَبّاهُ
یا سَیِّداهُ ؛ آن قَدر که نفس قطع شود، حق تعالی فرماید: حاجت خود را بخواه. دوازدهم: در کتاب «مکارم اخلاق» از امام صادق (عَلَيهِ السَّلَامُ) روایت کرده: حضرت رسول (صَلَّى اللّه عَلَيْهِ وَ آلِهِ وَسَلَّمَ) به مردی رسید که در حال سجده بود و می گفت:
يَا رَبِّ، مَاذا عَلَيْكَ أَنْ تُرْضِيَ عَنِّي، كُلَّ مَنْ كانَ لَهُ عِنْدِي تَبِعَةٌ، وَ أَنْ تَغْفِرَ لِي ذُنُوبِي، وَ أَنْ تُدْخِلَنِي الْجَنَّةَ بِرَحْمَتِكَ، فَإِنَّمَا عَفْوُكَ عَنِ الظَّالِمِينَ، وَ أَنَا مِنَ الظَّالِمِينَ، فَلْتَسَعْنِي رَحْمَتُكَ يَا أَرْحَمَ الرَّاحِمِينَ.
ای پروردگارم، تو را چه می شود که از من خشنود کنی، هرکه را از او نزد من حقیّ است، و اینکه گناهانم را بیامرزی، و به رحمتت مرا وارد بهشت گردانی جز این نیست که، گذشت تو از ستمکاران است، و من از ستمکارانم، پس مرا به مهرت فرا گیر، ای مهربان ترین مهربانان.
حضرت فرمود: سر از سجده بردار که دعایت مستجاب شد، به درستی که دعای پیامبری را خواندی که در زمان قوم عاد بود.
: