مناجات منظوم , منسوب حضرت امیر المومنین (عَلَيهِ السَّلَامُ)
بِسْمِ اللّه الرَّحْمَنِ الرَّحِیمِ
به نام خدا که رحمتش بسیار و مهربانی اش همیشگی است
لَکَ الْحَمْدُ یَا ذَا الْجُودِ وَ الْمَجْدِ وَ الْعُلَا *** تَبَارَکْتَ تُعْطِی مَنْ تَشَاءُ وَ تَمْنَعُ
ستایش توراست ای صاحب جود و بزرگواری و برتری فرخنده ای تو عطا کنی به هرکه خواهی و منع کنی زهر که خواهی
إِلَهِی، وَ خَلاقِی وَ حِرْزِی وَ مَوْئِلِی *** إِلَیْکَ لَدَی الْإِعْسَارِ وَ الْیُسْرِ أَفْزَعُ
خدایم و آفریدگارم، و نگهدارم و پناهم به جانب تو در سختی و آسانی پناه می آورم
إِلَهِی، لَئِنْ جَلَّتْ وَ جَمَّتْ خَطِیئَتِی *** عَفْوُکَ عَنْ ذَنْبِی أَجَلُّ وَ أَوْسَعُ
خدایا اگر خطایم بزرگ و انبوه است پس گذشت تو از گناه من بزرگتر و گسترده تر است
إِلَهِی، لَئِنْ أَعْطَیْتُ نَفْسِی سُؤْلَهَا *** هَا أَنَا فِی رَوْضِ النَّدَامَةِ أَرْتَعُ
خدایا اگر خواهش نفسم را به نفسم واگذاشتم اینک در مرغزار پشیمانی می گردم
إِلَهِی، تَرَی حَالِی وَ فَقْرِی وَ فَاقَتِی *** أَنْتَ مُنَاجَاتِی الْخَفِیَّةَ تَسْمَعُ
خدایا بدحالی و تهیدستی و نیازم را می بینی و تو مناجات پنهان مرا می شنوی
إِلَهِی، فَلا تَقْطَعْ رَجَائِی وَ لا تُزِغْ *** فُؤَادِی فَلِی فِی سَیْبِ جُودِکَ مَطْمَعٌ
خدایا امیدم را قطع مکن، و منحرف مساز قلبم را که من به باران جودت طمع دارم
إِلَهِی، لَئِنْ خَیَّبْتَنِی أَوْ طَرَدْتَنِی *** فَمَنْ ذَا الَّذِی أَرْجُو وَ مَنْ ذَا أُشَفِّعُ؟
خدایا اگر محرومم کنی یا از پیشگاهت برانی پس به چه کسی امیدوار شوم و چه کسی را شفیع گیرم
إِلَهِی، أَجِرْنِی مِنْ عَذَابِکَ إِنَّنِی *** سِیرٌ ذَلِیلٌ خَائِفٌ لَکَ أَخْضَعُ
خدایا از عذابت پناهم ده که من اسیر و خوار و ترسانم و برایت فروتنی می کنم
إِلَهِی، فَآنِسْنِی بِتَلْقِینِ حُجَّتِی *** ذَا کَانَ لِی فِی الْقَبْرِ مَثْوًی وَ مَضْجَعٌ
خدایا با آموزش دلیل راه همراهم باش در آن زمان که در قبر منزل و خوابگاهم باشد
إِلَهِی، لَئِنْ عَذَّبْتَنِی أَلْفَ حِجَّةٍ *** فَحَبْلُ رَجَائِی مِنْکَ لا یَتَقَطَّعُ
خدایا اگر هزار سال مرا عذاب نمایی رشته امید من از تو قطع نمی شود
إِلَهِی، أَذِقْنِی طَعْمَ عَفْوِکَ یَوْمَ لا *** بَنُونَ وَ لا مَالٌ هُنَالِکَ یَنْفَعُ
خدایا مزه گذشتت را به من بچشان آنگاه که نه فرزندان و نه مال در آن زمان سود نرساند
إِلَهِی، لَئِنْ لَمْ تَرْعَنِی کُنْتُ ضَائِعا *** وَ إِنْ کُنْتَ تَرْعَانِی فَلَسْتُ أُضَیَّعُ
خدایا اگر مرا رعایت نکنی تباه شده ام و اگر رعایتم نمایی تباهی نپذیرم
إِلَهِی، إِذَا لَمْ تَعْفُ عَنْ غَیْرِ مُحْسِنٍ *** فَمَنْ لِمُسِیءٍ بِالْهَوَی یَتَمَتَّعُ
خدیا اگر از غیر نیکوکاران نگذری پس امید کسی که با هوس کامروایی می کند کیست
إِلَهِی، لَئِنْ فَرَّطْتُ فِی طَلَبِ التُّقَی *** فَهَا أَنَا إِثْرَ الْعَفْوِ أَقْفُو وَ أَتْبَعُ
خدایا اگر در طلب پروا کوتاهی نمودم پس اینک دنبال گذشت توام و سراغ آن میروم
إِلَهِی، لَئِنْ أَخْطَأْتُ جَهْلا فَطَالَمَا *** رَجَوْتُکَ حَتَّی قِیلَ مَا هُوَ یَجْزَعُ
خدایا اگر از روی جهالت خطا کردم تا آنجا به تو امید بستم که درباره ام گفته شد باک ندارد
إِلَهِی، ذُنُوبِی بَذَّتِ الطَّوْدَ وَ اعْتَلَتْ
وَ صَفْحُکَ عَنْ ذَنْبِی أَجَلُّ وَ أَرْفَعُ
خدایا گناهم بلندتر و بزرگ تر از کوههای برافراشته شده ولی چشم پوشی تو از گناه من بزرگ تر و برفرازتر است
إِلَهِی یُنَجِّی ذِکْرُ طَوْلِکَ لَوْعَتِی *** وَ ذِکْرُ الْخَطَایَا الْعَیْنَ مِنِّی یُدَمِّعُ
خدایا یاد عطای همیشگیات آتش دلم را خنکا می بخشد و یاد گناهان، دیدگانم را اشکبار میسازد
إِلَهِی، أَقِلْنِی عَثْرَتِی وَ امْحُ حَوْبَتِی *** فَإِنِّی مُقِرٌّ خَائِفٌ مُتَضَرِّعٌ
خدایا لغزشم را نادیه گیر و گناهم را پاک کن من اقرار به گناه دارم و هراسان و نالانم
إِلَهِی، أَنِلْنِی مِنْکَ رَوْحا وَ رَاحَةً *** فَلَسْتُ سِوَی أَبْوَابِ فَضْلِکَ أَقْرَعُ
خدایا از سوی خود آسایش و راحتی به من ده که من جز درهای احسان تو را نمی کوبم
إِلَهِی، لَئِنْ أَقْصَیْتَنِی أَوْ أَهَنْتَنِی *** فَمَا حِیلَتِی یَا رَبِّ أم کَیْفَ أَصْنَعُ
خدایا اگر مرا دور کنی یا سبکم انگاری پس چه چاره کنم ای پروردگار و چه سازم
إِلَهِی، حَلِیفُ الْحُبِّ فِی اللَّیْلِ سَاهِرٌ *** یُنَاجِی وَ یَدْعُو وَ الْمُغَفَّلُ یَهْجَعُ
خدایا سوگند خورده عشق در شب بیدار است رازونیاز و دعا می کند ولی شخص غافل میخوابد
إِلَهِی، وَ هَذَا الْخَلْقُ مَا بَیْنَ نَائِمٍ *** وَ مُنْتَبِهٍ فِی لَیْلِهِ یَتَضَرَّعُ
خدایا از این مردم گروهی در خوابند و گروهی دیگر شب بیدار و زاری می کنند
وَ کُلُّهُمْ یَرْجُو نَوالَکَ راجِیاً *** لِرَحْمَتِکَ الْعُظْمَی وَ فِی الْخُلْدِ یَطْمَعُ
و همه آنان عطای تو را امید دارند، و امیدوار رحمت بزرگ تواند و به بهشت تو طمع ورزند
إِلَهِی، یُمَنِّینِی رَجَائِی سَلامَةً *** قُبْحُ خَطِیئَاتِی عَلَیَّ یُشَنِّعُ
خدایا امید من در دلم آرزوی سلامتی می کند و زشتی گناهانم مرا به رسوایی تهدید می نماید
إِلَهِی، فَإِنْ تَعْفُو فَعَفْوُکَ مُنْقِذِی *** وَ إِلا فَبِالذَّنْبِ الْمُدَمِّرِ أُصْرَعُ
خدایا اگر بگذری گذشتت نجات بخش من است ور نه با گناهم به عرصه نابودی در افتم
إِلَهِی، بِحَقِّ الْهَاشِمِیِّ مُحَمَّدٍ *** وَ حُرْمَةِ أَطْهَارٍ هُمْ لَکَ خُضَّعٌ
خدایا به حق محمّد هاشمی نسب و به حرمت پاکانی که نزد تو فروتنند
إِلَهِی، بِحَقِّ الْمُصْطَفَی وَ ابْنِ عَمِّهِ *** وَ حُرْمَةِ أَبْرَارٍ هُمْ لَکَ خُشَّعٌ
خدایا به حق محمّد مصطفی و پسر عمویش و به حرمت نیکوکارانی که برای تو خاشعند
إِلَهِی، فَانْشُرْنِی عَلَی دِینِ أَحْمَدٍ *** مُنِیباً تَقِیّاً قَانِتاً لَکَ أَخْضَعُ
خدایا مرا در رستاخیز بر دین احَمد برانگیز تائب و پرهیزکار و عابد و فروتن در پیشگاهت
وَ لا تَحْرِمَنِّی یَا إِلَهِی وَ سَیِّدِی *** شَفَاعَتَهُ الْکُبْرَی فَذَاکَ الْمُشَفَّعُ
ای خدای من و آقای من مرا محروم مساز از شفاعت بزرگ محمّد که شفاعتش پذیرفته است
وَ صَلِّ عَلَیْهِمْ مَا دَعَاکَ مُوَحِّدٌ *** وَ نَاجَاکَ أَخْیَارٌ بِبَابِکَ رُکَّعٌ
و بر ایشان درود فرست تا هرگاه که موّحدی تو را بخواند و خوبان با تو مناجات کنند و در برابرت به رکوع پردازند
و نیز در «صحیفه علویه» مناجات منظوم دیگری از آن حضرت نقل شده که اوّل آن «یا سامع الدّعاء» است. ولی چون مشتمل بر واژه های مشکل و لغات ناآشنا بود و ما بنابر اختصار از ذکر خودداری نمودیم. ثَلاثُ کَلَماتٍ مِن مَولانا عَلِیٍّ (عَلَيهِ السَّلَامُ) فِی المُناجاةِ: إِلٰهِى كَفىٰ بِى عِزّاً أَنْ أَكُونَ لَكَ عَبْداً، وَ كَفىٰ بِى فَخْراً أَنْ تَكُونَ لِى رَبّاً، أَنْتَ كَما أُحِبُّ فَاجْعَلْنِى كَما تُحِبُّ.
سه جمله از مولایمان علی (درود بر او) در باب مناجات خدایا مرا این عزّت بس است که بنده تو باشم، و برایم این افتخار کافی است که تو پروردگار من باشی، تو آنچنانی که دوست دارم، مرا هم چنان کن که دوست داری.
: